منو

دوشنبه, 17 بهمن 1401 - Mon 02 06 2023

A+ A A-

حجیت فتوای مرجع در موضوعات خارجی شبهات موضوعیه و مصداقیه و مفهومیه و صدقیه [تقلید]

 

 

 

سؤال:

آیا فتوای مرجع در موضوعات خارجی حجت ست ؟

فتوای آیت الله وحید و شبیری و رهبری را هم اگر مشکل نیست عنایت بفرمایید

 

نام مرجع تقلید:

آیت الله العظمی سیستانی (حفظه الله تعالی)

 

پاسخ:

با عرض سلام و ادب؛

موارد مختلف است. تعیین مصداق در کثیری از موضوعات با مکلّف است. مثلاً در شبهات موضوعیه و مصداقیه. [1] اما در شبهات مفهومیه، و موضوعاتى كه محتاج به استنباط است، [2] نظر مجتهد حجت است و مثل احکام است. همچنین در شبهات صدقیه، نظر مجتهد حجّت است. [3] (آنچنان که مرحوم آخوند در کفایه بحث کامل را می فرمایند.) [4]

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

[1] به طور مثال مرجع تقلید میگوید خون انسان نجس است. حال روی لباس ما لکه ای قرمز رنگ وجود دارد که میدانیم خون انسان نیست و خون پشه یا رب گوجه یا رنگ است، اینجا ولو مرجع تقلید بگوید این لباس نجس است؛ چون ما میدانیم خون انسان یا حیوانی که خون جهنده دارد نیست پس برای ما پاک است.

[2] مثلاً مرجع تقلید میگوید غنا حرام است. در اینکه غنا به چه معناست و مرجعات غنا چیست، چون نیاز به استنباط دارد، نظر مرجع حجت است، نه مکلّفین. لذا اگر صوتی مرجعات غنا را داشته باشد، چون نظر مرجع حجّت است، استماع این صوت حرام است. (یعنی مفهوم غناء را باید مرجع بگوید، نه مکلف)

[3] مثلاً اگر جنینی در رحم خانم باردار سقط شود، درصورتی که به آن خون، خون ولادت بگویند، بعد از خارج شدن اولین جزء جنین، آن خون نفاس است. حالا اگر جنین در صورتی که به حالت علقه (خون بسته) یا مضغه (قطعه گوشت) است، سقط شود، بین مراجع اختلاف است که آیا این خون حکم نفاس را دارد یا خیر (که مرحوم سید در عروه بیان میفرماید) در اینجا نظر مرجع حجّت است، حتی اگر نظر عرف در اینکه این خون ولادت است یا نیست، مخالف مرجع تقلید باشد. چون شبهه صدقیه است و شبهات صدقیه، برگشت به شبهات مفهومیه می کند، نظر مرجع ملاک و حجّت است. یا مثلاً اگر انسان بخواهد به سفری برود و مسیر رفت و برگشت اش از آخر شهر مبدا تا شهر مقصد (یا به فتوای عدّه ای از مراجع، تا مکان مقصد) حداقل 8 فرسخ باشد، باید نماز را شکسته بخواند. حال در اینکه آخر شهر از کجا حساب میشود (ابتدای 8 فرسخ را از کجا حساب کند) موضوع خارجی است ولی چون جزء شبهات صدقیه است، نظر مرجع حجّت است،، حتی اگر نظر عرف در اینکه آخر شهر فلان قسمت است، مخالف مرجع تقلید باشد، نظر مرجع ملاک و حجّت است.

[4] استفتاء خصوصی از مراجع معظم تقلید


مجوز استفاده از قالب مذهبی یاسین براي اين دامنه داده نشده , برای دریافت مجوز قالب بر روی لینک ، ( درخواست مجوز ) کلیک کنید