منو

پنج شنبه, 28 تیر 1397 - Thu 07 19 2018

A+ A A-

سؤالات و مسائل تفصیلی مربوط به حجاب و پوشش مطابق با فتاوای مراجع معظم تقلید شیعه [پوشش و حجاب]

سؤالات و مسائل تفصیلی مربوط به "حجاب و پوشش"

مطابق با فتاوای مراجع معظم تقلید شیعه

مسأله:

پوشیدن هرگونه لباسی که عرفاً مهیّج است و جلب توجه نامحرم می کند حرام است ، چه برای زن و چه برای مرد. [1]

توجّه:

مهیّج بودن گاه به خاطر رنگ است و گاه به خاطر مدل و گاه به خاطر جنس لباس است ، لذا گاهی ممکن است روسری ، مانتو و مقنعه یا کفش خانمی به گونه ای باشد که جلب نظر نامحرم کند و مهیّج باشد.

سؤال:

حکم پوشش زن در مقابل پسر بچه را بیان نمایید ؟

آیات عظام امام خمینی، بهجت:

در صورتی که پسر بچه ممیز نامحرم باشد علاوه بر این ها بر خانم ها واجب است عورتین خود را از آنها بپوشانند بنابراحتیاط واجب باید تمام بدن خود ، به استثناء وجه و کفین را از او بپوشانند .

آیت الله سیستانی:

در صورتی که پسر بچه نامحرم ممیز باشد و احتمال می رود که نگاهش به بدن زن موجب تحریک شهوتش شود، پوشانیدن عورتین از او واجب و بنابراحتیاط واجب باید تمام بدن به استثنا وجه وکفین را از او بپوشانند .

آیات عظام مکارم شیرازی، تبریزی:

بنابراحتیاط مستحب زن باید بدن و موی خود را از پسر نابالغ که خوب و بد را می¬فهمد و به حدّی رسیده که مورد نظر شهوانی است (ممیز باشد) بپوشاند . ولی پوشانیدن دست و صورت لازم نیست. [2]

سؤال:

مراد از لباس شهرت چیست ؟                                  

آیات عظام امام خمینی، فاضل لنکرانی، بهجت:

لباسی که پارچه یا رنگ یا دوخت آن و یا نحوه پوشیدن آن برای کسی که می خواهد آن را بپوشد معمول نیست .   

مقام معظم رهبری:

لباسی که پوشیدن آن برای شخص ، به خاطر رنگ یا کیفیت دوخت یا مندرس بودن آن و علل دیگر مناسب نیست ، به طوری که اگر آن را در برابر مردم بپوشد توجه آنان را به خود جلب نموده و انگشت نما می شود .

آیت الله سیستانی:

لباس شهرت لباسی است که ، پارچه یا رنگ یا دوخت آن برای کسی که می خواهد آن را بپوشد معمول نیست ، در صورتی که موجب هتک حرمت و خواری او باشد .

آیت الله مکارم شیرازی:

لباسی که جنبه ریاکاری دارد و شخص می خواهد به وسیله آن مثلا به زهد وترک دنیا مشهور شود ، خواه از جهت پارچه یا رنگ یا دوخت آن باشد. اما اگر واقعاً قصدش ساده پوشی است و جنبه ریاکاری ندارد نه تنها پوشیدن آن جایز است بلکه عملی است شایسته. [3]

سؤال:

حکم پوشیدن لباس شهرت چیست ؟

آیات عظام امام خمینی، مقام معظم رهبری، مکارم شیرازی:

پوشیدن لباس شهرت برای مرد و زن بنابر احتیاط واجب جائز نیست ، اگر چه به خاطر جنس لباس یا دوخت و طرح آن یا رنگ ، یا نحوه پوشیدن آن و یا ممزوجی از هر یک باشد .                                      

آیت الله سیستانی:

لباس شهرت در صورتی که موجب هتک حرمت و خواری باشد پوشیدنش حرام است. [4]

سؤال:

حکم پوشیدن لباس مختص به مردان برای زنان و پوشیدن لباس مختص به زنان برای مردان چیست؟

امام خمینی:

پوشیدن لباس مختص به مردان برای زنان و پوشیدن لباس مختص به زنان برای مردان بنابر احتیاط واجب جائز نیست .

مقام معظم رهبری:

تا زمانی که آن را به عنوان لباس برای خود انتخاب نکرده باشند ، اشکال ندارد.

آیت الله سیستانی:

اگر مرد لباس زنانه و زن لباس مردانه بپوشد ، در صورتی که زیّ خود قرار دهد و خود را به هیئت یکدیگر درآورند بنابر احتیاط واجب حرام است .

آیت الله مکارم شیرازی:

پوشیدن لباس مختص زنان برای مرد و پوشیدن لباس مختص مردان برای خانم ها اشکالی ندارد مگر آن که مستلزم حرامی باشد که از آن جهت پوشیدن آن جایز نیست ، اگر چه بنابراحتیاط مستحب بهتر است در هر صورت مردان و زنان لباس مختص یکدیگر را نپوشند. [5]

سؤال:

پوشیدن لباس زن و آرایش و حرکات زنانه توسط مرد جهت فیلم سازی چگونه است؟                                

آیات عظام صافی گلپایگانی، تبریزی:

اشکال دارد .                

آیات عظام مکارم شیرازی، فاضل لنکرانی، بهجت:

جائز نیست. [6]

سؤال:

آيا ‌روسـري ‌يا مانتـو يا چادر يا جوراب يا دستكش‌ زينتي و داراي رنگ‌هاي ‌جذّاب حجاب شرعي‌ اند ؟

آيت الله تبريزي:

حجاب شرعي نيست بلكه خود زينتي است‌كه ‌موجب زيبائي بيشتر شده و پوشاندن آن از نامحرم واجب است. [7]

 

"چـــادر"

سؤال:

إمروز يك حركت خزنده‌اي بر عليه چادر كه يك حجاب ملّي و سنّتي است آغاز گرديده است ، خواهشمنديم نظر مبارك را در اين مورد مرقوم فرماييد ؟

آيت الله صافی گلپایگانی:

چادر بهترين پوشش براي خانم‌ها است چون تمامي بدن را مي‌پوشاند. خانم‌هاي مسلمان بايد آداب و سنن اسلامي را در لباس پوشيدن مراعات كنند و از تجدّد گرايي مضر پرهيز كنند.

آيت الله فاضل لنکرانی:

سزاوار است خانم‌ها از چادر استفاده كنند چون چادر در كشور اسلامي ايران از مظاهر و شعائر اسلام است و با حفظ اين شعار سعي كنند بانوان محترم حركت مورد سوال را خنثي كنند.

آيت الله بهجت:

چادر حجاب پسنديده است.

آيت الله سيستاني:

چادر حجاب‌ بهتر است و سزاوار نيست زن‌هاي مؤمن بدون چادر خارج شوند.

آيت الله مكارم شیرازی:

حجاب يكي از قوانين مسلّم اسلام است و اساس آن پوشاندن بدن و موها غير از صورت و دست‌ها تا مچ است ولي بي‌شك چادر حجاب ‌برتر است.

آيت الله تبريزي:

پوشيدن بدن بر زن واجب و بهترين نوع پوشش واجب ، همان چادر مشكي است كه زن‌هاي مؤمنه خود را با آن مي‌پوشانند. [8]

سؤال:

عدّه‌اي همراه با تبليغات فرهنگي دشمن در روزنامه ‌ها و سخنراني‌هايشان مي‌گويند چادر مشكي براي بانوان مكروه است و بايد پوشش جديد مانند مانتو و كت و دامن با رنگ‌هاي متنوع جايگزين چادر مشكي شود . آيا چنين حرف و اقدامي صحيح است يا نه ؟ خواهشمند است نظر شريفتان را مرقوم فرماييد ؟

مقام معظم رهبري:

اين صحبت صحيح نيست ، و بهترين حجاب پوشش چادر است ، و چادر سياه هم بي‌اشكال است و كراهت ندارد.

آيت الله تبريزي:

زن بايد بدن خود را در غير وجه و كفين از نامحرم بپوشاند و نيز بايد زينت خود را بپوشاند و لباسي‌كه زينت حساب مي‌شود بايد آن‌را هم بپوشاند . و با چادر بهترمي‌تواند بدن و زينت‌را بپوشاند وچادرسياه مثل عباي‌سياه كراهت ‌ندارد.

آيت ‌الله‌ صافي‌ گلپایگانی:

نظر مذكور صحيح نيست و مفاسد بسيار دارد . متأسفانه در اين زمان عدّه‌اي اصرار بر آشكار شدن زن و خروج او از ستر و عفاف‌ كه حافظ‌ شخصيت و ارزش و متانت اوست‌ دارند مع‌الأسف مي‌خواهند اين امر را اسلامي جلوه دهند در حالي كه اسلامي نيست.

آيت الله فاضل لنکرانی:

چادر مشكي بهترين نوع حجاب است و پوشيدن لباس‌هايي كه جلب توجّه كند حرام است.

آيت الله مكارم شیرازی:

با توجه به اينكه در حال حاضر رنگ مشكي براي حفظ پوشش زنان بهتر است كراهت آن ثابت نيست.

آيت الله بهجت:

اين اقدام صحيح نيست. [9]

سؤال:

برخي مي‌گويند: رنگ مشكي باعث بوجود آمدن انواع ناراحتي‌هاي رواني و افسردگي مي‌گردد پس ‌بهتر است چادر مشكي به چادر صورتي و زرد و قرمز تبديل شود ، مستدعیست جواب کامل بدهید؟

جواب اول:

درباره رنگ چادر به نظر مي‌رسد رنگ مشكي در برابر نامحرمان بهتر است زيرا چادر مشكي نگاه شكن است ، امروزه در روانشناسي رنگ‌ها مي‌گويند : رنگ مشكي يك رنگ صامت و خاموش و نگاه شكن است به خلاف رنگ‌هاي ديگر مثل صورتي و زرد و قرمز كه معمولاً نگاه را به سمت خود جلب مي‌كند و اين خلاف حكمت چادر و پوشش زن است ، كه مي‌خواهد تمام زيبايي‌ها و زينت‌هاي زن را بپوشاند و او را از نگاه‌هاي آلوده نامحرمان حفظ كند.

جواب دوم:

اگر اين حرف صحيح باشد بايد همه خانم‌هاي بد حجاب و زناني كه از انواع لباس‌ها و اقسام رنگ‌هاي شاد در خيابان استفاده مي‌كنند و نظر مردان بالأخص جوانان لاابالي را به خود خيره مي‌كنند ، بايد از نظر رواني و روحي سالم‌ترين زنان باشند و از نظر اجتماعي و اخلاقي و مشكلات خانوادگي مانند طلاق و … هيچگونه ناراحتي نداشته باشند در حالي كه آمار و حقايق در بين اين خانم‌ها غير از اين است . اصلاً بر مبناي‌شما ، جوامع غربي ‌بايد شاداب‌ترين و سالم‌ترين مردم را از نظر روحي و اخلاقي داشته باشد در حالي كه همه مي‌دانند و خود غربي‌ها هم بارها اعتراف كرده‌اند كه كشورهاي غربي بالاترين آمار را از نظر مشكلات اخلاقي و روحي در جامعه‌شان دارند.

جواب سوم:

اگر رنگ مشكي اين آثار منفي را دارد بايد در آفريقا يك آدم سالم از نظر رواني پيدا نشود در حالي كه كثيري از مردم شريف سياه‌پوست آفريقا از جمله بلال حبشي مؤذن رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) از نظر رواني و اخلاقي و صفا و محبت به‌ مراتب‌ بالاتر از مردم فرنگ و پيروانشان هستند.

جواب چهارم:

مگر زن مسلمان ‌چادري مي‌خواهد هميشه ‌چادر سرش نمايد تا رنگ مشكي اثر منفي رواني بر او داشته باشد ، بلكه چادر را براي اوقات خاص كه در بيرون از منزل است استفاده مي‌كند و درون‌خانه و مكاني كه نامحرم نيست و مفسده‌اي نباشد مي‌تواند از لباس‌هاي خوشرنگ و مناسب و شاد استفاده كند و اسلام هم روي اين موضوع تأكيد نموده است.

جواب پنجم:

اگر چه بعضي رنگ‌ها بر بعض ديگر از جهات مختلفي برتري دارند ولي تمام رنگ‌ها أعم از سفيد ، آبي ، قـرمز ، و سيـاه … نشـانه عظمت و قدرت خداي تواناست . بر همين اساس قرآن كريم رنگ سياه بعضي از كوه‌ها را جزء آيات و نشانه‌هاي قدرت خداوند متعال مي‌شمارد. [10]

اگر رنگ سياه به گمان شما اين قدر از نظر رواني براي بشر خطرناك بود خداوند حكيم قسمتي از طبيعت و بعضي از انسان‌ها و چيزهاي ديگر را سياه نمي‌آفريد و اگر حرف شما صحيح بود بايستي خداوند حكيم رنگ سياه را از عالم مي‌زدود ، پس وجود آن نشانه زيبايي نظام آفرينش أعم از كوه و انسان و اشياء ديگر است.

جواب ششم:

استفاده از پوشاك سياه از نظر فقهي مكروه است؛ [11]  مگر موارد استثناء شده كه از آن جمله عمامه ، كفش ، عباي مشكي است و چادر مشكي هم حكم عباي مشكي را دارد و استفاده از اين موارد كراهت ندارد.

سؤال:

چادر نازکی که از زیر آن سایه موها دیده می شود از نظر حجاب و پوشش کافیست؟ و نیز نماز خواندن با آن چه حکمی دارد؟

آيت‌الله نوری همدانی:

بنابراحتیاط واجب این نوع پوشش کافی نیست. [12]

 

"پوشش صورت"

سؤال:

پوشاندن صورت از نامحرم برای زنان چه حکمی دارد؟

آيات عظام امام خمینی، مقام معظم رهبري، تبريزي، فاضل لنکرانی، سيستاني، وحيد خراسانی، مكارم شیرازی:

واجب نيست هر چند پوشاندن آن از نامحرم احتياط مستحب است .

آيات‌ عظام ‌خويي، گلپايگاني، بهجت، صافي‌ گلپایگانی:

پوشاندن آن از نامحرم بنابر احتياط واجب لازم است. [13]

سؤال:

پوشيه براي خانم‌ها واجب است يا خير ؟

آيت‌الله خويي:

پوشاندن صورت احتياط واجب است ، به هر وسيله كه باشد.

آيت‌الله گلپايگاني:

احتياط واجب آنست كه زنان ، وجه وكفّين خود را از نامحرم مطلقاً بپوشانند. [14]

سؤال:

آيا بر زن واجب است وجه و كفّين را از نامحرم بپوشاند ؟

آيات‌ عظام بهجت، صافي گلپایگانی، گلپایگانی‌:

بلي پوشاندن‌ وجه وكفّين بنابراحتياط لازم ‌است. [15]

سؤال:

برخي از علماء، پوشش صورت بانوان را ( با پوشيه . . . ) احتياط‌ مستحب و عدّه‌اي ديگر احتياط واجب مي‌دانند ، گروهي از بانوان به اين احتياط عمل مي‌نمايند لكن مورد تمسخر و گاهي نهي شديد أطرافيان واقع مي‌شوند و نسبت خشك مقدّس به آنها داده مي‌شود ، توصيه و نظر حضرت عالي در اين مورد چيست ؟

آيت‌الله صافي‌ گلپایگانی:

به نظر اينجانب بنا براحتياط واجب بانوان بايد صورت خود را از نا‌محرم بپوشانند و لازم نيست پوشاندن صورت حتماً با پوشش خاصّ باشد ، مي‌توانند با چادر و غيره صورت را از نامحرم بپوشانند‌… و توصية اينجانب به بانوان محترم مسلمان اين است كه به دين خود بيش از همه چيز اهميّت بدهند كه عمل به دستور الهي براي هر كس موجب عزّت دنيا و آخرت است .

آيت الله تبريزي:

پوشاندن گردي صورت زنان بنابراحتياط مستحب است و حرف بعضي جاهلان نبايد موجب ترك احتياط شود . و در مواردي‌كه زن‌صورت ‌زيبا دارد به نحوي كه ديگران از أجانب [16] به ‌او متعرّض‌ مي‌شوند و لو به ‌نگاه ‌كردن ، واجب است صورتش را بپوشاند.

آيت الله سيد ‌محمد ‌شاهرودي:

زن بايد بدن و موي خود را از نامحرم بپوشاند و بنابراحتياط‌واجب زن جوان بايد صورت و دست‌هاي خود را از مرد نامحرم بپوشاند. [17]

سؤال:

من و خواهرم در خارج از خانه از روبند و پوشيه استفاده مي‌كنيم و از أحوال‌پرسي با مردان نامحرم كه از بستگان ما هستند پرهيز مي‌كنيم ، اين كار باعث شده تا أطرافيان ما را مورد استهزاء قرار دهند و گاه نسبتهاي زشت و ناروا به ما نسبت دهند و پشت سرما غيبت كنند . حال بفرمایید : نظر اسلام دربارة پوشيه زدن و پوشاندن چهره چيست ؟

آيا جايي هست كه پوشاندن صورت بر زنان واجب باشد ؟ يا أقلاً كار خوبي باشد ؟

آيت الله فاضل لنکرانی:

خداوند شما و خواهـرتان و أمثـال شما را حفظ كند . پوشيه زدن هيچ اشكالي ندارد ، بلكه تقيّد [18] أمثال شما را ، به حفظ حرمت خانم‌ها ، كه مورد توجّه شرع مقدّس هم هست مي‌رساند.

آيت الله سيستاني:

واجب نيست ولي بهتر است. [19]

سؤال:

اگر چهرة زن به خودي خود زيباست ( زينت خدادادي ) به طوري كه موجب جلب نظر نامحرمان مي‌شود پوشيه زدن يا پوشاندن چهره چه حكمي دارد؟

آيت الله فاضل لنکرانی:

پوشاندن صورت به اندازة گردي آن لازم نيست . بله اگر نپوشاندن مفسده دارد بايد پوشانده شود. [20]

آيت الله تبريزي:

احتياط مستحب است زن وجه و كفّين [21] خود را از نامحرم مطلقاً [22] بپوشاند . بله اگر زن از زناني است كه به خاطـر جمـال و‌ زيباييِ چهره‌اش ، به‌ سمتش نگاه مي‌شود ، پوشاندن ‌وجه ( صورت ) بنابراحتياط واجب لازم است. [23]

سؤال:

حفظ پوشش براي زنان تا چه حدّي نياز است ، پوشانيدن چقدر صورت نياز است؟ و اگر اين شخص زيبايي ظاهري داشته باشد و هر چقدر پوشش دهد باز هم عيان شود وظيفه چيست ؟

آيت الله تبريزي:

بر زن واجب است تمام بدن را از نامحرم بپوشاند و اگر خلقتاً زيبايي او به نحوي باشد كه اگر قرص صورتش را نپوشاند جلب توجه نامحرمان مي‌كند واجب است شرعاً آن را مانند زن‌هايي كه پوشيه مي‌زنند بپوشاند ، و همچنين زني كه صورتش آرايش داشته باشد. [24]

 

"پوشش پا"

سؤال:

آيا نمايان بودن پاي خانمها از مردان نامحرم شرعاً جايز است ؟

آيات عظام امام خمینی، مقام معظم رهبري، سيستاني، فاضل لنکرانی، بهجت، اراكي، گلپايگاني، خوئی:

جايز نيست. [25]

سؤال:

پوشيدن جوراب‌هاي نازك بدن‌نما كه از زير آن رنگ پا نمايان است براي زن در خارج منزل و در معرض ديد نامحرم جايز است ؟

مقام معظم رهبري:

پوشاندن بدن از نامحرم بر زن واجب است و چنين جوراب‌هايي براي حجاب شرعي كافي نيست. [26]

سؤال:

آيا پوشيدن‌جوراب‌هاي‌نازك درصورتي‌كه پا درآن پيدا باشد براي‌زنان جايزاست ؟

آيت الله مكارم شیرازی:

اگر پا پيدا باشد جايز نيست ولي معلوم بودن حجم پاها ضرري ندارد. [27]

سؤال:

جورابي كه همرنگ پوست بدن است ( جوراب رنگ پا ) قدم و ساق پا را زيبا جلوه مي‌دهد ، آيا پوشيدن آن براي زنان جايز است ؟

آيت الله سيستاني:

استفاده از آن جايز است ولي اگر پوشيدن آن‌ پا را قشنگ‌تر جلوه ‌دهد ( زينت ‌شمرده ‌شود‌ ) پوشاندن ‌آن ‌از نامحرم واجب ‌است. [28]

مسأله:

جوراب‌ هاي نازك‌ كه از زير آن رنگ پا نمايان است درحضور نامحرم براي پوشاندن پا كافي نيست وخانم ‌ها بايد از پوشيدن اين‌گونه جوراب‌ها در مقابل نامحرم اجتناب كنند. [29]

مسأله:

جوراب‌هاي زينتي مثل جوراب كرم رنگ كه همرنگ پوست بدن است يا جوراب سفيد يا قرمز . . . كه قدم و ساق ‌پا را زيبا جلوه مي‌دهند پوشاندنشان در مقابل نامحرم واجب است هر چند ضخيم باشند به طوري كه از زير آن رنگ پا نمايان نباشد و خانم‌ها بايد از پوشيدن اين‌گونه جوراب‌ها در برابر نامحرم اجتناب نمايند. [30]

سؤال:

فروش لباس زیر زنانه توسط فروشنده مرد چگونه است ؟ آیا زنان و دختران می توانند برای خرید به  اینگونه مغازه ها بروند با توجه به این که در برخی اوقات مستلزم گناه و مفاسد اجتماعی و اخلاقی است ؟                       

مقام معظم رهبری :

در فرض مرقوم جائز نیست.                                                        

آیت الله مکارم شیرازی:

در صورتی که مستلزم گناه و مفاسد خاصی باشد اشکال دارد .                             

آیت الله صافی گلپایگانی:

به طور طبیعی ارائه این گونه لباس ها توسط مرد اجنبی به زن اجنبیه بر خلاف اخلاق و عفت اسلامی است و از این نظر بهتر است مردان از فروش این گونه لباس ها به زنان خودداری نمایند و مراجعه دختران و زنان به اینگونه مغازه ها همین حکم را دارد. [31]

 

"كلاه گيس و موي مصنوعي"

سؤال:

آیا پوشاندن موی مصنوعیی که خانمها برای زینت استفاده می¬کنند ، از نامحرم واجب است  ؟

آیات عظام امام خمینی، مقام معظم رهبری، فاضل لنکرانی، مکارم شیرازی: بنابراحتیاط واجب خانم ها باید موهای مصنوعی که به موی خود وصل کرده باشند یا کلاه گیس به سر گذاشته باشند را بپوشانند.

آیت الله سیستانی:

بر زن واجب است آن را از نامحرم بپوشاند. [32]

سؤال:

آيا نگاه كردن مرد به كلاه‌گيس همسرش كه از موي زن‌هاي نامحرم درست شده جايز است ؟

 آيات عظام امام خمینی، بهجت ، فاضل لنکرانی:

بنابراحتیاط واجب جايز نيست به آن نگاه كند. [33]

سؤال:

نظر كردن به موهاي مصنوعي زن چه حكمي دارد ؟

آيت الله تبريزي:

نظر به موهاي مصنوعي كه زينت محسوب مي‌شود جايز نيست. [34]

سؤال:

حكم استفاده از كلاه گيس توسط بانوان در موارد زير چيست ؟

الف ) در كشورهائي كه حجاب اسلامي را لازم الاجراء نمي‌دانند .

ب ) در كشورهائي كه حجاب اسلامي را ممنوع مي‌دانند .

ج ) در تهيّيه فيلم‌هاي تلويزيوني و سينمائي .

آيت‌الله صافي‌ گلپایگانی:

الف) زن مسلمان در هر جا باشد به نحوي كه بيان شد بايد خود را بپوشاند نمايد و استفاده از كلاه گيس حجاب محسوب نمي‌شود .

 ب ) حكم مسئله همان است كه بيان شد . بلي اگر ضرورتي قابل قبول باشد شرع ايجاب كند به آن كشور سفر نمايد بايد تا مقداري كه برايش مقدور است حجاب را رعايت كند و اگر مقدور نباشد تكليفي ندارد و زنان مسلمان كه اهل همان كشورها هستند نيز همين حكم را دارند .

ج ) حكم مساله قبل را دارد .

آيت الله سيستاني:

مطلقاَ جايز است ولي اگر زينت به حساب بيايد بايد بپوشاند البتّه زماني كه مضطرّ به ترك حجاب است و امر دائر باشد بين برهنه بودن سر و پوشيدن كلاه گيس پوشيدن آن لازم است.

آيت الله مكارم شیرازی:

الف ) جز در موارد ضرورت جايز نيست .

ب و ج ) مانند جواب سابق است .

آيت الله تبريزي:

الف ) پوشش زينت حساب مي‌شود و جايز نيست .

ب ) در موارد اضطرار براي رعايت حجاب مانعي ندارد .

ج ) معلوم شد .

آيت الله فاضل لنکرانی:

در مورد كلاه گيس چند نكته بايد توجه شود .

1 . درست است كه براي موي سر زن مي‌تواند پوشش باشد ولي پوست صورت و گردن را نمي‌پوشاند كه آن‌ها نيز بايد از نامحرم پوشيده شود .

2 . خود كلاه گيس زينت محسوب شده و بايد مانند ساير زيور آلات آن را از نامحرم بپوشانند.

3 . كلاه‌گيسي كه از موي زن ديگري تهيّه شده نگاه به آن توسّط ديگران جايز نيست.

سؤال:

خانمي است در خارج مي خواهد ويزا بگيرد چاره اي نيست كه بدون روسري عكس داشته باشد راه چاره چيست ؟ آيا مي تواند با كلاه گيس عكس بگيرد؟

آیات عظام مکارم شیرازی، نوری همدانی:

چون کلاه گیس نوعی زینت محسوب می شود ، باید از نامحرم پوشانده شود.  [35]

سؤال:

زنی می خواهد در یکی از کشورها استخدام شود و در آنجا برای پذیرش ، عکس بدون حجاب می خواهند ، آیا می توانیم روی عکسی که با حجاب گرفته شده با کامپیوتر موی مصنوعی بکشیم ؟

مقام معظم رهبری:

أنجام کار مذکور روی عکس اشکالی ندارد. [36]

سؤال:

خانمی که خارج از ایران است و برای زیارت نیاز به گرفتن گذرنامه بین المللی دارد و قانون این است که باید عکس بدون حجاب گرفته شود.

1. اگر زیارت واجب نباشد این کار جایز است؟

2. اگر زیارت را نذر کرده باشد چطور ؟

3. اگر سفر حج واجب باشد چطور؟

مقام معظم رهبری:

اگر عکس را زن بردارد و ظاهر کند ، إلصاق آن به گذرنامه در هر صورت اشکال ندارد. [37]

 

"پوشش و زينت در نماز "

چند مسأله:

1) واجب است زن در حال نماز و غير نماز تمام پاي خود را از نامحرم بپوشاند. [38]

2) زن در حال نماز اگر نامحرم او را نبيند پوشاندن پا از مچ به پايين بر او واجب نيست. [39]

3) براي زنان مستحب است در حال نماز قدم پا ( يعني از مچ پا به پايين ) را بپوشانند به شرط آنكه در معرض ديد نامحرم نباشد. [40]

4) احتياط مستحب است كه زن در حال نماز در وقتي كه در معرض ديد نامحرم نيست كف پاها را هم بپوشاند و باز نباشد. [41]

تذكر:

اين ‌احتياط مخصوص ‌كف ‌پاست و شامل روي پا ( يعني موضع مسح در وضو ) نمي‌شود .

5) زن نمازگزاري‌كه در معرض‌ديد نامحرم نيست براي آنكه اطمينان كند كه مقدار واجب از پا را پوشانده است بايد قدري پايين‌تر از مچ پا را هم بپوشاند. [42]

6) اگر مرد نامحرم به قدم پاي ( يعني از مچ پا به پايين ) زن نمازگزاري كه مشغول نماز است نگاه مي‌كند بر زن واجب است قدم پايش را بپوشاند به خاطر حضور نامحرم نه به خاطر اصل نماز. [43]

بنابراين اگر گناه كرد و قدم پا ( يعني از مچ پا به پايين ) را نپوشاند نمازش باطل نيست . همچنانكه اگر فردي در اثناء نماز چشم چراني كرده و به نامحرم نگاه كند معصيت كرده ولي نمازش صحيح است.

تبصره:

پس خانم‌ها نمي‌توانند با پاي بدون جوراب در مقابل نامحرم رفت و آمد كنند يا با اين وضع براي خريد چيزي به مغازه نزديك منزل بروند يا اگر نامحرم در خانه است بدون جوراب در مقابل او ظاهر شوند . اگر چه نامحرم برادر شوهر ، شوهر خواهر ، شوهر خاله ، شوهر عمه ، پسر خاله ، پسر دائي ، پسر عمو ، پسر عمـّه يا نامحرم ديگري باشد. [44]

 

"عطر زدن بانوان"

سؤال :

عطر زدن زنان چه حکمی دارد ؟

مقام معظم رهبری:

 در صورتی که عطر زدن موجب جلب توجه نامحرم یا خوف به گناه و فساد افتادن گردد جایز نیست در غیر این صورت شرعاً حرام نیست .

آیت الله سیستانی:

زنی که عطر زده است و بوی آن به مشام نامحرم می رسد در صورتی که این عمل منجر به تحریک شهوت و گناه انداختن مردان نامحرم گردد یا زن به قصد تحریک شهوت مردان و به فتنه و فساد انداختن آنان خود را معطر نماید جایز نیست و در غیر این صورت جایز است.

آیت الله مکارم شیرازی:

عطر زدن زنان در برابر نامحرم بنابر احتیاط واجب جایز نیست. [45]

برای اطلاع از « سؤالات و مسائل تفصیلی مربوط به زینت و آرایش مطابق با فتاوای مراجع معظم تقلید شیعه» اینجا را کلیک نمایید.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

[1] کتاب روابط زن و مرد، ص 144

[2] توضیح المسائل مراجع م 2435 ، کتاب روابط زن و مرد سید مسعود معصومی ص 133 ، توضیح المسائل آیت الله وحید م 2444 .

[3] کتاب روابط زن و مرد  سید مسعود معصومی ص 136 ، اجوبه الاستفتائات سؤال 1361 .

[4] کتاب روابط زن و مرد  سید مسعود معصومی ص 133.

[5] کتاب روابط زن و مرد  سید مسعود معصومی ص 138 .

[6] کتاب مسائل جدید  سید محسن محمودی  ج 2 ص 77  .

[7] صراط النجاه ج 2 س 1139 و ج 6  س 1612.

[8] کتاب مسائل جديد ج 1 ص 37 و 38 .

[9] کتاب مسائل جديد ج1 ص 35 و36 .

[10] فاطر / 27 .

[11] البته برخي از علما و فقهاي عظام مكروه بودن پوشاك سياه را به قبول ندارند .

[12] هزار و یک مسأله فقهی ج4 س 682.

[13] مدارک این مطلب در مسائل بعد ذکر شده .

[14] العروة الوثقي فصل في الستر و الساتر ص 415 قبل از مسأله 1 ، استفتائات پرسش و پاسخ از محضر آيت الله خوئي ص 297 س999 .

[15] جامع الاحكام آیت الله صافی ج2 ص 172 س 1711 ، ارشاد السائل آیت الله گلپایگانی س 454 ، استفتاء كتبي توسّط مجمع علمي آموزشي جامعه الزهراء حوزه علميه قم .

[16] أجنبيّ جمع أجانب : نامحرمان ، بيگانگان .

[17] نشریه پیام دین : جزوه پوشیه ص11 (استفتاء خصوصي كتبي از مراجع عظام تقليد)

[18] تقيّد : خود را پايبند به أمري كردن ، پايبندي، مقيّد بودن ، پايبند بودن .

[19] نشریه پیام دین : جزوه پوشیه ص11 (استفتاء خصوصي كتبي از مراجع عظام تقليد)

[20] نشریه پیام دین : جزوه پوشیه ص12 (استفتاء خصوصي كتبي از مراجع عظام تقليد)

[21] تذكّر : مراد از وجه مقداري از صورت است كه باز گذاشتن آن در نماز جايز است يا به تعبير بعضي از علماء مقداري از صورت است كه شستن آن در وضوء واجب است . و مراد از كفّ در اينجا از مچ دست تا سر انگشتان مي‌باشد . چه سطح بيروني آن ، چه سطح دروني آن ، و كفّين مثناي كفّ است .

[22] مطلقاً : يعني هر چند نامحرم با قصد لذت به صورت و دو دست نگاه نكند .

[23] منهاج الصالحين ج2 ص 333 م 1233 .

[24] استفتائات تبريزي ج 2 ص 369 س 1529.

[25] احكام روابط زن و مرد س 110 ، الفقه للمغتربين آيت الله سيستاني م 502 ، المسائل الشرعيه آيت الله خوئي ج 2 ص201 س32 .

[26] توضيح المسائل مراجع ج 2 ص 448 .

[27] استفتائات جديد ج 2 س 154 .

[28] الفقه للمغتربين س 527 .

[29] احكام روابط زن و مرد  س 119 .

[30] احكام روابط زن و مرد فصل احكام زينت .

[31] کتاب مسائل جدید  سید محسن محمودی  ج 2 ص 25

[32] کتاب روابط زن و مرد سید مسعود معصومی ص 127 ، رساله دانشجویی جلد پوشش و نگاه پرسش 148 .

[33] جامع المسائل آيت الله فاضل ج 2 س 1341 ، استفتائات آيت الله بهجت ج4 س5355 .

[34] استفتائات جديد ج 2 س 1504

[35] هزار و یک مسأله فقهی  آیت الله نوری همدانی ج 2 س 670 ، استفتائات جدید  آیت الله مکارم ج 1 س 137 .

[36] کتاب راهنمای فتاوای رهبری همراه با إضافات ، چاپ آستان قدس سؤال 227 .

[37] کتاب راهنمای فتاوای رهبری همراه با إضافات ، چاپ آستان قدس سؤال 228.

[38] منهاج الصالحين آيت الله خوئي و آيت الله وحيد باب نكاح  م 1233 . منهاج الصالحين آيت الله سيستاني ج 3 ، ص 13 ، م 18 ، تحريرالوسيله ج 2 ص 221 ، م 18 ‌‌ وص222 م23 . هدايه العباد آيت الله صافي گلپايگاني ج 2 ص 398 مسأله 18 و مسأله 23 ، هدايه العباد آيت الله گلپايگاني ج2 م 1036 و 1068 ‌، عروه الوثقي ج 1 ص414 فصل الستر والساتر .

[39] توضيح المسائل مراجع ج 1 م 789 ، توضیح المسائل آیت الله م 795 ، منهاج الصالحين فصل الستر و الساتر م 518 .

[40] العروه الوثقي ج 1 ص 434 مستحبات لباس نمازگزار .

[41] توضيح المسائل مراجع ج 1 م 789 ، توضیح المسائل آیت الله م 795 ، جامع المسائل آيت الله بهجت ج 1 ص 311 پوشش زن در نماز .

[42] توضيح المسائل مراجع ج 1 م 789 ، توضیح المسائل آیت الله م 795 .

[43]  العروه الوثقي ج 1 ص 416 م 5 .

[44] احكام روابط زن و مرد ص 99 س 110 .

[45] توضیح المسائل مراجع ج 2 احکام ازدواج مقام معظم رهبری ص 449 ، احکام روابط زن و مرد س 137 ، الفقه للمغتربین مساله 504 .